Đến nội dung
NHÌN TƯ LIỆU · HIỂU BỐI CẢNH

Hình ảnh & tư liệu Phúc Quang

Tranh chính tinh gắn với bài học; cổ thư, tinh đồ và hiện vật kèm nguồn đối chiếu.

33 hình ảnh và bộ ảnh

Bộ ảnh & tư liệu đối chiếu

Minh họa sao Tử Vi — Tử Vi Phúc Quang.

Bộ tranh 14 chính tinh Phúc Quang

Bộ 14 ảnh minh họa của Phúc Quang, kèm liên kết đến bài kiến thức về từng sao.

Xem bộ ảnh →
Bìa bản chép tay Tử Vi Đẩu Số Phương Thư, lưu tại Thư viện Quốc gia Hàn Quốc.
Tư liệu Tử Vi

Tử Vi Đẩu Số Phương Thư — bìa bản chép tay

Bìa bản chép tay Tử Vi Đẩu Số Phương Thư, lưu tại Thư viện Quốc gia Hàn Quốc. Tư liệu lịch sử để đối chiếu; quy ước của bản này có thể khác phần mềm hiện hành.

Khuyết danh; bản quét: Thư viện Quốc gia Hàn Quốc · Public domain (PD-scan, PD-South Korea) · Nguồn ảnh
Tên sao và các ghi chú trong bản chép tay Tử Vi Đẩu Số Phương Thư.
Tinh diệu

Tử Vi Đẩu Số Phương Thư — tên sao và ghi chú

Tên sao và các ghi chú trong bản chép tay Tử Vi Đẩu Số Phương Thư. Tư liệu lịch sử để đối chiếu; quy ước của bản này có thể khác phần mềm hiện hành.

Khuyết danh; bản quét: Thư viện Quốc gia Hàn Quốc · Public domain (PD-scan, PD-South Korea) · Nguồn ảnh
Đồ hình Lộc, Quyền, Khoa, Kỵ và ghi chép Can Chi trong Tử Vi Đẩu Số Phương Thư.
Tứ Hóa và Can Chi

Tử Vi Đẩu Số Phương Thư — đồ hình Tứ Hóa

Đồ hình Lộc, Quyền, Khoa, Kỵ và ghi chép Can Chi trong Tử Vi Đẩu Số Phương Thư. Tư liệu lịch sử để đối chiếu; quy ước của bản này có thể khác phần mềm hiện hành.

Khuyết danh; bản quét: Thư viện Quốc gia Hàn Quốc · Public domain (PD-scan, PD-South Korea) · Nguồn ảnh
Bảng miếu, vượng, đắc, lợi, bình và hãm theo mười hai địa chi trong Tử Vi Đẩu Số Phương Thư.
Miếu vượng và địa chi

Tử Vi Đẩu Số Phương Thư — bảng trạng thái sao

Bảng miếu, vượng, đắc, lợi, bình và hãm theo mười hai địa chi trong Tử Vi Đẩu Số Phương Thư. Tư liệu lịch sử để đối chiếu; quy ước của bản này có thể khác phần mềm hiện hành.

Khuyết danh; bản quét: Thư viện Quốc gia Hàn Quốc · Public domain (PD-scan, PD-South Korea) · Nguồn ảnh
Bản đồ sao Tô Châu năm 1247, một tư liệu về hệ thống tinh tú trong thiên văn học Trung Hoa.
Tinh đồ cổ

Thiên văn đồ Tô Châu, 1247

Bản đồ sao Tô Châu năm 1247, một tư liệu về hệ thống tinh tú trong thiên văn học Trung Hoa.

Wang Zhiyuan và Huang Shang · Public domain · Nguồn ảnh
Tinh đồ trong Tân Nghi Tượng Pháp Yếu của Tô Tụng, xuất bản lần đầu năm 1092.
Nhị thập bát tú

Tinh đồ Tô Tụng — bản đồ xích đạo

Tinh đồ trong Tân Nghi Tượng Pháp Yếu của Tô Tụng, xuất bản lần đầu năm 1092.

Su Song (Tô Tụng); ảnh tư liệu: PericlesofAthens / Hohum · Public domain · Nguồn ảnh
Tinh đồ theo phép chiếu cực nam trong Tân Nghi Tượng Pháp Yếu của Tô Tụng.
Tinh đồ cổ

Tinh đồ Tô Tụng — phép chiếu cực nam

Tinh đồ theo phép chiếu cực nam trong Tân Nghi Tượng Pháp Yếu của Tô Tụng.

Su Song (Tô Tụng); ảnh tư liệu: PericlesofAthens / Hohum · Public domain · Nguồn ảnh
Sơ đồ vùng Tử Vi viên trong phần mềm thiên văn Stellarium, với tên các nhóm sao quanh vùng trời phía bắc.
Tử Vi viên

Tử Vi viên trong Stellarium

Sơ đồ vùng Tử Vi viên trong phần mềm thiên văn Stellarium, với tên các nhóm sao quanh vùng trời phía bắc.

Immanuelle · CC0 · Nguồn ảnh
Tranh Tử Vi Đại Đế thời Thanh, thuộc sưu tập Bạch Vân Quán tại Bắc Kinh.
Biểu tượng văn hóa

Tranh Tử Vi Đại Đế thời Thanh

Tranh Tử Vi Đại Đế thời Thanh, thuộc sưu tập Bạch Vân Quán tại Bắc Kinh.

Khuyết danh, thời Thanh; sưu tập Bạch Vân Quán, Bắc Kinh · Public domain · Nguồn ảnh
Sơ đồ tiếng Việt về tiết khí, bốn mùa và mười hai địa chi.
Lịch pháp

Vòng tiết khí và địa chi

Sơ đồ tiếng Việt về tiết khí, bốn mùa và mười hai địa chi.

Trinhhoa, Wikipedia tiếng Việt · Public domain (released by author) · Nguồn ảnh
Trang sách Kinh Dịch cổ với chữ Hán in theo cột dọc và các dấu triện đỏ.
Kinh Dịch

Trang Kinh Dịch thời Tống

Trang Kinh Dịch bản in thời Tống (960–1279), thuộc sưu tập Thư viện Trung ương Quốc gia tại Đài Bắc.

Song era print artist (khuyết danh) · Public domain — PD-Art / PD-old-100 · Nguồn ảnh
Tinh đồ cổ trên nền giấy nâu, các điểm sao được nối thành nhóm và ghi chú bằng chữ Hán.
Thiên văn cổ

Tinh đồ Đôn Hoàng

Phần bầu trời quanh thiên cực Bắc trong tinh đồ Đôn Hoàng; bản gốc mang ký hiệu Or.8210/S.3326 tại British Library.

Khuyết danh; bản quét tư liệu British Library · Public domain — PD-scan · Nguồn ảnh
La bàn tròn với nhiều vòng chữ Hán màu vàng, trưng bày trên nền tối.
Phong thủy

La bàn phong thủy thế kỷ XIX

La bàn phong thủy (luopan) thời Thanh, thế kỷ XIX, trong sưu tập Bảo tàng Guimet tại Paris.

Lối đi lát gạch và hồ nước cạnh dãy nhà mái ngói trong Văn Miếu – Quốc Tử Giám.
Di sản Việt Nam

Một góc Văn Miếu – Quốc Tử Giám

Hồ nước và dãy nhà truyền thống trong khuôn viên Văn Miếu – Quốc Tử Giám, Hà Nội; ảnh chụp tháng 6 năm 2022.

Ltn12345 (Le Thanh Nguyen) · CC BY-SA 4.0 · Nguồn ảnh
Các vòng kim loại của dụng cụ thiên văn cổ trên đế trang trí hình rồng, cạnh lan can đá.
Thiên văn cổ

Dụng cụ thiên văn tại Bắc Kinh

Dụng cụ thiên văn dạng vòng tại Đài thiên văn cổ Bắc Kinh, trong ảnh chụp của Aaron Zhu năm 2016.

Aaron Zhu · CC BY-SA 3.0 · Nguồn ảnh
Hai trang sách chữ Hán cổ của Hải Thượng y tông tâm lĩnh, với mép giấy đã sờn.
Thư tịch Việt Nam

Hải Thượng y tông tâm lĩnh

Quyển 28 của Hải Thượng y tông tâm lĩnh, bản năm 1885; tư liệu từ Thư viện Quốc gia Việt Nam.

Hải Thượng Lãn Ông (Lê Hữu Trác) · Public domain — PD-old-100 / Public Domain Mark · Nguồn ảnh
Trang giấy cổ khổ dọc với tám biểu tượng quẻ và tên quẻ bằng chữ Hán xếp thành vòng.
Kinh Dịch

Bát quái trong bản in năm 1440

Trang in mộc bản từ Chu Dịch truyền nghĩa đại toàn (bản năm 1440), minh họa cách sắp xếp tám quẻ.

University of Edinburgh Heritage Collection · CC BY 3.0 · Nguồn ảnh
Cận cảnh la bàn phong thủy màu đen với nhiều vòng ký hiệu và chữ Hán màu vàng.
Phong thủy

La bàn trong sưu tập Whipple

La bàn phong thủy (luopan) thuộc sưu tập Whipple, Cambridge; ảnh chụp năm 2020.

Marsupium · CC0 1.0 · Nguồn ảnh

Đọc hiện vật: la bàn phong thủy

Nhìn hiện vật trong đúng bối cảnh

Thư viện hình ảnh giới thiệu một la bàn phong thủy thời Thanh, thế kỷ XIX, trong sưu tập Bảo tàng Guimet; cùng một la bàn thuộc sưu tập Whipple ở Cambridge. Mỗi ảnh có chú thích và xuất xứ riêng. Không nên gán niên đại của một hiện vật cho chiếc khác chỉ vì chúng có hình dáng gần nhau.

Điều có thể quan sát từ một tấm ảnh

Người đọc có thể nhận ra cấu trúc tròn, các vòng chữ, phần trung tâm và tình trạng bề mặt. Nhưng một ảnh nhỏ thường không đủ để đọc toàn bộ ký hiệu. Phóng to ảnh không tạo thêm thông tin vốn không có trong ảnh gốc; khi chữ chưa rõ, cần tìm bản chụp tốt hơn hoặc hồ sơ hiện vật.

Học cách dùng cần một nguồn khác

Hình ảnh bảo tàng giúp nhận diện công cụ, không thay cho giáo trình thao tác. Muốn tìm hiểu một vòng ký hiệu, cần biết tên vòng, quy ước đọc, hệ phương pháp và vị trí người đo. Tránh suy một cách dùng duy nhất từ hình thức bên ngoài.

Khi ghi chép, nên tách “tôi nhìn thấy” khỏi “tài liệu giải thích”. Nếu một hướng dẫn thực hành không nói rõ cách xác định vị trí và điều kiện đo, hãy ghi lại phần thiếu đó để hỏi thêm.

Bài tập cho người mới

Chọn một ảnh trong thư viện và lập thẻ hiện vật với năm mục: tên; nơi lưu giữ; niên đại được nguồn xác nhận; người chụp; điều mình muốn tìm hiểu tiếp. Thử so sánh hai ảnh nhưng chỉ mô tả khác biệt quan sát được, chưa phán đoán chiếc nào “tốt hơn”.

Đưa việc học trở lại không gian sống

Khi xem xét một nơi ở, những dữ kiện trực tiếp như ánh sáng, thông gió, lối đi và nhu cầu sử dụng vẫn cần được ghi nhận rõ. Các diễn giải truyền thống cần được trình bày cùng phạm vi của chúng, tránh biến một biểu tượng thành lời bảo đảm về tài lộc hay sức khỏe.

Tranh chính tinh và bộ ảnh mở trang bài học hoặc bộ ảnh tương ứng. Ảnh tư liệu mở bản lớn; chú thích và nguồn gốc được ghi kèm từng tư liệu.